De kitsch die het Fortunastadion wél vol krijgt

Deze week vindt in Düsseldorf de jaarlijkse schertsvertoning plaats die luistert naar de naam Eurovisiesongfestival. Het toernooi waarbij net als bij EK of WK heel Nederland hoopvol is gestemd, maar de verwachtingen bijna nooit worden waargemaakt. Het festival zorgt er en passant ook even voor dat voetbalcultuur tijdelijk moet wijken voor camp en dus speelt de plaatselijke F een aantal weken in een speciaal daarvoor gebouwd interimstadion (inmiddels compleet met onvermijdelijke sponsornaam).

Het levert in ieder geval een unieke groundhop op aangezien het stadion na de laatste wedstrijd van het seizoen alweer wordt afgebroken. Daarnaast biedt het kleinere Temporarstadion ook nieuwe ervaringen voor Fortuna(fans). De drie wedstrijden die de club er afwerkt, leveren een uitverkocht huis op. Iets waarvoor in het eigen stadion -blijkbaar en helaas- de finale van een kitschfestival nodig is.

> Meer tijdelijkheid

Hoe Lena Fortuna helpt uit te verkopen

 

Zo word je gered door een locale punkband en zo speel je in een uitverkocht huis door het Eurovisiesongfestival. Bij Fortuna Düsseldorf kan het verkeren.

Als Fortuna aan het begin van deze eeuw aan de rand van de financiële afgrond staat, krijgt de club hulp uit onverwachte hoek. De plaatselijke punkers van Die Toten Hosen (onder anderen van het nummer Hier kommt Alex -een verwijzing naar de hoofdpersoon in het onvolprezen A Clockwork Orange) besluiten de club weer de helpende hand te reiken. Waar de band Fortuna eerder hielp door een spits te kopen, bieden Die Hosen zich nu aan als sponsor. Daarmee wordt Fortuna niet alleen van een faillissement gered; de samenwerking die op het shirt tot uiting komt, levert de club meteen een cultstatus op.

Toch blijft het behelpen met Fortuna en de vraag is hoe de financiële en sportieve toekomst kan worden veiliggesteld. Het antwoord komt met de kandidaatstelling van Duitsland voor het WK van 2006. Net als in 1974 ziet Düsseldorf hier een kans. Waar het eerder het Rheinstadion dat met z’n 54.000 plaatsen veel te groot is, liet ombouwen wordt er nu een nieuw stadion uit de grond gestampt. De LTU Arena zoals het stadion heet bij de oplevering, is zeker WK-waardig maar omdat Düsseldorf niet wordt aangewezen als speelstad blijft het verstoken van voetbal van wereldniveau. Ook omdat de club maar niet uit het sportieve dal weet te klimmen. Sterker nog, in het stadion met plaats voor 51.000 toeschouwers wordt zelfs Oberligavoetbal gespeeld.  Net als in het Rheinstadion verzuipen de supporters in het massale bouwwerk. Met weemoed denken de oudere supporters terug aan Flingern waar het sfeervolle stadion regelmatig uitpuilde.

Als de Duitse Lena het Eurovisiesongfestival 2010 wint en daarmee het evenement naar die Heimat haalt, zit Düsseldorf op het vinkentouw. De stad wil zich graag profileren met de organisatie van het übercommerciële festival en hebben daarvoor de perfecte locatie op het oog. De ESPRIT Arena zoals het stadion inmiddels heet, moet tijdelijk omgetoverd worden tot de Lena Arena. Maar wat te doen met dat voetbal?

Het Paul Janes Stadion dat eerder al het (tijdelijke) onderkomen van Fortuna was, valt tot verdriet van de supporters af als uitwijkoptie, want niet veilig genoeg. Ook het idee om tijdelijk in te wonen bij een andere club wordt van de hand gewezen, waardoor optie drie in beeld komt; een nieuw, tijdelijk stadion dat naast het Eurovisiesongfestivalstadion wordt gebouwd. Een beproefd recept wat bijvoorbeeld in Wiesbaden al is gebruikt en ook (deels) in Eupen wordt toegepast.

Het onderkomen dat plaats biedt aan 20.000 toeschouwers, wordt het podium voor de drie laatste thuiswedstrijden waaronder de streekderby tegen Alemannia. Door de beperkte capaciteit van het interimstadion is de kans groot dat Fortuna drie keer op rij in een uitverkocht huis speelt. Met dank aan het Eurovisiesongfestival.

 Lees ook deel een en twee van dit Düsseldorfdrieluik

> De geschiedenis herhaalt zich wel eens
> Paul Janes bouwde zijn eigen stadion

Eerder verschenen:

> Interimstadion

De geschiedenis herhaalt zich wel eens

Als bekend is dat Duitsland het WK van 1974 krijgt, wordt in Düsseldorf alles uit de kast gehaald om speelstad te zijn. In het noorden van de stad wordt het Rheinstadion omgebouwd dat na het toernooi het plaatselijke Fortuna –dat vanaf Flinger Broich vertrekt- naar een hoger plan moet tillen. Het WK komt er maar na een korte opleving zakt de club ver weg.

Als bekend is dat Duitsland het WK van 2006 krijgt, wordt in Düsseldorf alles uit de kast gehaald om speelstad te zijn. In het noorden van de stad wordt op de plek van het Rheinstadion de LTU Arena (naar de hoogste bieder) gebouwd dat na het toernooi het plaatselijke Fortuna –dat voor even terugkeert naar het oude Paul Janes Stadion- naar een hoger plan moet tillen. Het WK gaat echter aan de stad voorbij en nog altijd is de club niet waar het wil zijn.

Als bekend is dat Duitsland het Eurovisiesongfestival 2011 organiseert, wordt in Düsseldorf alles uit de kast gehaald om zingstad te zijn. In het noorden van de stad wordt de ESPRIT-Arena (naar de hoogste bieder) omgebouwd. Dat de Lena Arena (naar de Duitse afgevaardigde voor het festival) het plaatselijke Fortuna –dat voor even wordt gehuisvest in een tijdelijk stadion- ook na het evenement waarschijnlijk niet naar een hoger plan zal tillen, is dan eigenlijk al bekend.

> meer Arenafoto’s op flickr
> leest ook het eerste deel van het Dusseldorfdrieluik

Paul Janes bouwde zijn eigen stadion

Het doet misschien vreemd aan. Als team toegejuicht te worden vanaf tribunes die je zelf hebt gebouwd.  De spelers van het Fortuna Düsseldorf uit de jaren ’30 maakten het tweewekelijks mee.

Fortuna Dusseldorf (van 1895) leidt al ruim dertig jaar een nomadenbestaan als voor het eerst serieus wordt gesproken over een eigen onderkomen. De gemeente geeft na het nodige gewik en geweeg, uiteindelijk groen licht en wijst een moeraslandschap aan de oostkant van de stad -Flinger Broich- aan als locatie. Met vereende krachten wordt een volwaardig stadion uit de zompige grond gestampt. Zelfs de spelers helpen mee met de bouw van de tribunes.

Nog geen drie jaar na de opening verovert het team de grootste prijs uit de clubhistorie. In 1933 wordt Fortuna landskampioen. In die tijd heeft het in verdediger Paul Janes een speler van wereldklasse in haar gelederen. Janes die in de jaren ’30 maar liefst 71 keer voor die Nationalmannschaft uitkomt, groeit daarmee uit tot de meest succesvolle speler van de club.

Het stadion blijft de vaste thuishaven voor de Fortunezen totdat het WK van 1974 naar Duitsland komt. Düsseldorf wil speelstad worden en bouwt daarvoor het Rhein-stadion dat in 1972 wordt geopend. Fortuna Dusseldorf dat sinds ’33 niets meer gewonnen heeft, ziet in het nieuwe stadion dat een capaciteit van 51.000 plaatsen heeft, een springplank naar nieuw succes.

Flingern wordt verlaten en de club weet in het nieuwe stadion inderdaad uit de successchaduw van de jaren ’30 te komen. Fortuna draait bovenin mee, verovert twee keer de nationale beker en kent een paar goede Europacupcampagnes. Langzaam maar zeker, zakt Fortuna echter weg. In de jaren die volgen pendelt Fortuna tussen het eerste, tweede en zelfs derde niveau. Rond de eeuwwisseling is de situatie nijpend geworden. De club staat aan de rand van het faillissement als Die Toten Hosen de helpende hand toesteken.

De locale punkband, groot fan van Fortuna, besluit twee jaar lang als sponsor op te treden en hoopt zo de club over het dode punt te helpen. Het plan slaagt. Fortuna blijft mede door de steun van de punkers die eerder al eens bijsprongen bij een transfer, overeind. En zoals de geschiedenis zich nogal eens herhaalt, biedt een komend WK de club een uitgelezen kans om met een nieuw stadion de jacht naar nieuw succes te openen. Düsseldorf moet speelstad worden bij het WK van 2006 en laat daarvoor op de plaats van het Rhein-stadion een nieuw stadion bouwen.

Fortuna moet tijdelijk uitwijken en keert voor drie seizoenen terug op Flinger Broich waar de beloften en jeugdelftallen -naar goede traditie- hun wedstrijden spelen.  Als in 2005 de LTU Arena wordt geopend, vertrekt de club weer uit wat dan inmiddels het Paul Janes Stadion heet. In 1990 is het stadion naar Dusseldorfs grootste speler die in 1987 overleed, vernoemd. En daarmee bouwde Paul Janes -achteraf gezien- zijn eigen stadion.

> Meer Paul Janes op flickr